NL    PL link    ENG link

Dowgwillo_kop

Witamyblok wit|blok witNazwiskoblok wit|blok witHerbblok wit|blok witGenealogiablok wit|blok witKoligacjeblok wit|blok witAlbumy i wspomnieniablok wit|blok witHonor i Ojczyzna
Zdjęcia bezdomneblok wit| blok witWydarzeniablok wit|blok witWarto przeczytaćblok wit|blok witWarto zobaczyćblok wit|blok witŻołnierze Wyklęciblok wit|blok witMatki Polkiblok wit
Polskie Kresyblok wit|blok witLekcja historiiblok wit|blok witŚpiewnik wileńskiblok wit|blok witPolecane witrynyblok wit|blok witBiblioteka

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wstęp do genealogii rodziny Dowgwiłło
(Dowgwiłłowicz, Dowgwił, Dowgwiłł)

Informacje genealogiczne tej rodziny powstały dzięki współpracy z panem Czesławem Malewskim (prezesem litewskiego Towarzystwa Genealogicznego), rodzinnym dokumentom, wieloletnim poszukiwaniom w archiwach litewskich i polskich oraz informacjom pozyskanym w kontaktach z Dowgwiłłami i osobami związanymi z tą rodziną w Polsce i zagranicą.

Drugą grupą źródeł stanowią wydawnictwa genealogiczne dostępne w formie papierowej lub cyfrowej. Do najważniejszych z nich należą:
- Rodzina. Herbarz szlachty polskiej, Seweryn Uruski, Warszawa 1906
- Herbarz szlachty żmudzkiej, tom 1, Grzegorz Błaszczyk, Warszawa 2015
- Opisy dokumentów Wileńskiego Archiwum Centralnego akt dawnych, Wilno 1901-1915
- Акты, издаваемые Виленской комиссией для разбора древних актов. Вильна1865-1915
- Metryka litewska, rejestry podymnego, Księstwo Żmudzkie 1690 r.; opracował Grzegorz Błaszczyk, Warszawa 2009
- Žemaitijos valsčių surašymas 1537-1538 m.; Andrius Mackavičius, Vilnius 2003
- Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego, spisy, tom 2, województwo trockie; pod redakcją Andrzeja Rachuby, Warszawa 2009

Każda nowa informacja jest mile widziana i można ją skierować pod adres: zbigniew@dowgwillo.nl

W Katalogu rękopisów Biblioteki Narodowej T 1. Rękopisy 1-1314. Zbiory Biblioteki Rapperswilskiej; oprac. Adam Lewak, Warszawa 1929; strona: 24-25, znajduje się informacja o następującej treści:
42. Rps. z r. 1541-1728, aktów 27, str. 76.
Papiery Laudańskie. (Akta kupna, sprzedaży, darowizny, zastawu, zamiany, skargi sądowe, wyroki sądu grodzkiego, pozwy, spisy łąk i lasów, intromisje, odnoszące się do spraw majątkowych zaścianku Laudy na Żmudzi, w pow. wielońskim. Pisma, dotyczące bojarów putnych, szlachty zagonowej i chłopów, wymienionych z imienia własnego i imienia ojca oraz osób nast.: Józef Dowgwiłł, Jan Menczyński, Mostwiłłowie, Netkowiczowie, Pacewiczowie, Stefan Prościewicz, Helena Sycińska. Dokumenty w języku białoruskim i polskim. Przytem odpisy Józefa Kordzikowskiego).
(Z daru J. Kordzikowskiego).

Zbiory z Rappenswilu zostały przekazane w 1927 roku do Muzeum Narodowego w Warszawie, gdzie niestety zostały spalone i zniszczone podczas nalotów w trakcie kampanii wrzesniowej 1939r. i Powstania Warszawskiego 1944r.

Na podstawie dotychczasowych poszukiwań mogę stwierdzić, że Dowgwiłłowie wywodzą się z terenów leżących na północ i północny-zachód od Kowna, obejmujących część zachodnią regionu historyczno-etnograficznego zwanego Auksztotą (lit.Aukštaitija) [także Litwą Właściwą lub też Litwą Górną] i wschodnią część regionu zwanego Żmudzią (po łacinie Samogitia). My wszyscy jesteśmy ich potomkami. Żyliśmy na tych terenach już w czasach pogańskich. W wyniku rozszerzania się obszaru zasiedlonego 'przez naszych' i podziałom administracyjnym w latach 1219 - 1795 część z nich była mieszkańcami Księstwa Żmudzkiego inna województwa trockiego. W ten sam sposób członkowie tej samej rodziny mogą być mieszkańcami powiatu wilkiskiego, welońskiego i szawelskiego. Do tego podział na parafie i dekanaty nie był jednakowy z podziałem administracyjnym.

Najstarsze wiadomości o bojarach z tym nazwiskiem sięgają pierwszej połowy XVI wieku. Poniżej kilka z nich, których nie udało się powiązać z którąś z linii genealogicznych.

W 1514 r. bojar żmudzki Gojlius Dowgowiłowicz sprzedał nieznane grunty kniaziowi Semenowi Glińskiemu. Przy innym zakupie ziemi przez Adama Hanusowicza z tego samego roku wymieniono m.in. Jana Dowgwiłowicza, który sprzedał 'dworzec' w Piłsudach we włości korszewskiej.

W 1525 r. Stanisław Dokwiłowicz otrzymał potwierdzenie na posiadanie dóbr po Janie Żwirbłowiczu, z którego jedyną córką Kateriną się ożenił.

W 1568 r. wśród skarżących bojarów szawelskich za zabranie im ziemi i nie otrzymanie rekompensaty wymieniono Janusza Dowgwiłowicza. W rewizji ekonomii szawelskiej z 1619 r. podano nazwisko jego potomka Ławryna Węckowicza Dowgwiłowicza. W 1584 r. Paweł Węckowicz Dowgwiłowicz sprzedał Ławrynowi Januszkiewiczowi Dowgwiłowiczowi i jego żonie Barbarze Daczkównie dworek Dowgwiłajty* i Taljaty [Tałajcie?] w szawelskiej włości.

* Nazwa Dowgwiłajty, Dowgwiłajcie pojawia się trzykrotnie w Opisach dokumentów Wileńskiego Archiwum Centralnego akt dawnych. Poza wyżej wymienionym przykładem także w 1593 i 1596 roku jako miejsce leżące na polu (okolicy) Poszokornie w rosieńskim powiecie.


Patrząc na rozmieszczenie Dowgwiłłów w XV-XVII wieku można wydzielić kilka regionów, na których terenie występowali najliczniej: Lauda (obszar pomiędzy Bejsagołą i Krakinowem), Mejliszki, Pernarowo i Kroki. Na tych terenach mieszkali co najmniej od XVI wieku.
W pierwszej fazie poszukiwań rodzina był podzielona na sześć linii, ale z biegiem czasu liczba ta zmniejszyła się do dwóch. Tak było na przykład z linią Kroki i Kruwondy, które w ostateczności odnalazły swoje korzenie w linii laudańskiej. Tak samo Dowgwiłłowie, którzy legitymowali się herbem Nieczuja, mieli wspólnych przodków pod herbem Abdank.
Zgadzam się za panem Grzegorzem Błaszczykiem, że do XV wieku włącznie nazwisko to występowało niezależnie w różnych regionach Żmudzi. Jednak analizując księgi parafialne i inne dokumenty dochodzę do wniosku, że linia laudańska jest głównym dostawcą członków tego plemienia od początku XVII wieku.

Zobacz też stronę poświęconą genezie nazwiska.

Znane nam wywody szlachectwa - począwszy od roku 1797 - zdają sie to potwierdzać, gdyż dotyczą tylko Laudy i Mejliszek.
Z tego powodu mówimy obecnie tylko o dwóch liniach: linia laudańska (Dowgwiłło, Dowgwił) i linia Mejliszki (Dowgwiłłowicz).
Osobne miejsce poświęcone jest rodzinom, których przynależności nie udało się odcyfrować. Dotyczy to rodzin żyjących w XVII wieku do czasów współczesnych.

W 2003 roku wydano na Białorusi "Перапiс войска Вялiкага княства Лiтоускага 1528 года. Метрыка Вялiкага княства Лiтоускага. Кн.523. Кн.Публiчных спрау 1". Według witryny powołującej się na tą publikację [kdkv.narod.ru] i stron Genealogii Polaków dotyczących tej publikacji wystepują tam nastepujące osoby:
1. Dowgiłowicz Paszko, b. Wialenskaj woł. Żamojckaj 236 adw.; Dowgiłowicz Juri, b. Wialenskaj wół. Żamojckaj 238
2. Dowgiłowicz Staszko, b. Krożskaj woł. Żamojckaj 280 adw. 
3. Dowgiłowicz Chrszczon, b. Widuklskaj woł. Żamojckaj 253
4. Dowgiłowicz Juriej, b. Bielickaga padłszy. Wilenskaga w-d. 17 adw. 
5. Dowgiłowicz Janieł, b. Rasjeinskaj woł. Żamojckaj 251
6. Dowgiłowicza Bogdanowaja Dorota, b. Wilkamirskaga padłszy. Wilenskaga w-d. 65 adw

padłszy - Powiat (okręg); woł. - gmina; w-d - województwo

Według 'Opisania historyczno-statystycznego powiatu rossieńskiego gubernji kowieńskiej, z dodaniem listy poprawnej generalnych starostw b. Księztwa Żmudzkiego i popisu szlachty żmujdzkiej 1528 r.' wydanego w Wilnie w 1874 roku i opierającego się prawdopodobnie na tych samych źródłach wystepują w trzech włościach:
1. rossieńskiej - Jan Dowgwiłowicz
2. widuklewskiej - Krzczon Dowgwiłowicz
3. krożskiej - Staszko i Jan Dowgwiłowicz

W Żmudzkim spisie podatkowym z 1537 i 1538 roku pojawiają się w czterech włościach (powiatach):
1. welońskiej - bojar Montowt Dowgwiłowicz
2. dyrwańskiej - Rymkieł Dowgwiłowicz
3. retowskiej - bojar Piotr Dowgiłajtis [Dowkiłowicz]
4. ejragolskiej - Czepan i Mikłasz Dowgiłowicz [Dowkiłowicz]; spis z 1538 r.

W Żmudzkich aktach ziemskich z XVI wieku pojawiają się w czterech włościach (powiatach):
1. szawelskiej - Pietr Dawgwiłojtis (popis wojska z 1567); Janusz Dawgwiłajtis (1658; Tałajcie, Gitery); Ławryn Węckowicz Dowgwiłowicz (1619)
2. wilkiskiej - Sebastian Dowgwiłajtis (popis wojska z 1567); Sebastian Dowgwiłowicz (1593; Błandyn, Piełutowo); Martin Sebastianowicz Dowgwiłowicz (1599; pole Pernarowskie)
3. birżańskiej - Juri Dowgwiłajtis (popis wojska z 1567); Szczefan Jurewicz Dowgwiłajtie (1599; Dowgwiliszki); Michał Kasperowicz Dowgwiłajtie (1599; Dowgwiliszki)
4. welońska - Tomasz Dawgwiłajtis (popis wojska z 1567)

W taryfie 1667 roku spisano pięciu Dowgwił[owiczów] mieszkających w czterech włościach:
1. welońska - Stanisław Józefowicz Dowgwiłowicz(Towginajcie)
2. wilkiska - Krzysztof Dowgwił (Pernarowo); Paweł Marcinowicz Dowgwiłł (Pernarowo)
3. tendziagolska - Józef i Jan Dowgwiłowicz (Mejliszki)
4. widuklewska Krzysztof Dowgwiłowicz

W taryfie 1690 roku znajdujemy 'tylko' dwa wpisy z tej samej włości wilkiskiej dotyczące Andrzeja Dowgwiła z Gryniun (niedaleko Pernarowa) i Łukasza Dowgwiła z Towginajć.

W Rejestrze famili których dowody na szlachectwo Deputacja Generalna Wywodowa Litewsko-Wileńska przyjęła i przez dacyzję oprobowała w 1798 i 1799 roku (LVIA_F391_ap6_b7) znajdują sie następujące rodziny:
5 stycznia 1799 - Dowgwiłło herbu Abdank z powiatu szawelskiego
8 stycznia 1799 - Dowgwiłłowicz herbu Abdank z powiatu rosieńskiego
18 stycznia 1799 - Dowgwił herbu Nieczuja z powiatu rosieńskiego
20 stycznia 1799 - Dowgwiłłowicz herbu Adank z powiatu upitskiego

Według Leona Polaczka w Spisie rodzin szlachty polskiej z 1894 roku:
rodzina Dowgwiłło herbu Abdank wylegitymowana w latach 1799 -1820 w Guberni Kowieńskiej
rodzina Dowgwiłło herbu Nieczuja wylegitymowana w 1854 r. w Gubernii Kowieńskiej
rodzina Dowg[w]iłłowicz herbu Abdank wylegitymowana w latach 1839-1849 w Gubernii Kowieńskiej

W Rosyjski Państwowym Archiwum Historycznym [RGIA]mznajdują sie dokumenty Trzeciego Departamentu Senatu i w spisie 20 tomu zbioru F1343 podano:
Rodzina Dowgwiłłowiczów - potwierdzenia [szlachectwa] z lat 1838-1886-1887 - Gubernia Wileńska i Kowieńska [F1343-20-2439]
Rodzina Dowgwiłłowiczów-Nowickich - potwierdzenia [szlachectwa] z lat 1862-1874-1891 - Gubernia Kowieńska
Rodzina Dowgwiłłów - potwierdzenia [szlachectwa] z lat 1850-1889-1892-1894 - Gubernia Kowieńska [F1343-20-2441]



tablice genealogiczne Dowgwiłłów


Linia Laudańska

Linia Mejliszki


Pozostałe rodziny

 

Poniżej mapka przedstawiająca przybliżone rozmieszczenie Dowgwiłłów na Żmudzi w XVII wieku. Kolorami zaznaczono następujące okolice: czerwony - Lauda; niebieski - Pernarowo; zielony- Kroki, czarny - Mejliszki.

 


Tablice (drzewa genealogiczne) są sporządzone według systemu d'Aboville'a. W tym systemie każde dziecko otrzymuje numer rodzica z dodaną cyfrą odpowiadającą swojej kolejności urodzenia.

  1. Przodek
Blok wit  1.1. Pierwsze dziecko
Blok wit  Blok wit1.1.1 Wnuk (tj. dziecko pierwszego dziecka przodka)
Blok wit  1.2. Drugie dziecko
Blok wit  Blok wit1.2.1. Pierwszy wnuk (tj. dziecko drugiego dziecka przodka)
Blok wit  Blok witBlok wit1.2.1.1. Prawnuk 1.2.2. Drugi wnuk

Dzieci z kolejnych małżeństw otrzymują liczby wzbogacone o kolejną literę.

1. przodek x (a) pierwszy małżonek x (b) drugi małżonek
Blok wit1.1a. pierwsze dziecko z pierwszego małżeństwa
Blok wit1.2a. drugie dziecko z pierwszego małżeństwa
Blok wit1.3b. trzecie dziecko z drugiego małżeństwa